UK білім беру жүйесі

Жаңартылды: 12 сәуір 2026

Қысқаша

UK-де 9 деңгей білім бар. Бакалавр 3 жыл (4 емес!). Магистр 1 жыл (2 емес!). ILR үшін ағылшын тілі B1 қажет. Төменде — ТМД жүйесімен салыстыру кестесі.

Деңгей

Entry-ден PhD-ға дейін

3 жыл

Бакалавр

ТМД-дағы 4 емес

1 жыл

Магистр

ТМД-дағы 2 емес

ILR үшін

IELTS 4.0

UK пен ТМД — кесте

UK деңгейі	Бұл не	ТМД-дағы баламасы	Жасы
Entry Level	ESOL, базалық сауаттылық	Бастауыш мектеп	кез келген
Level 1	GCSE (бағалар 3-1)	7-8 сынып	14-16
Level 2	GCSE (бағалар 9-4)	9 сынып (аттестат)	16
Level 3	A-Level / BTEC Level 3	11 сынып / техникум	16-18
Level 4-5	HNC / HND / Foundation Degree	Колледж / толық емес жоғары	18+
Level 6	Bachelor's (BA, BSc)	Бакалавр (бірақ 3 жыл!)	18-21
Level 7	Master's (MA, MSc, MBA)	Магистр (бірақ 1 жыл!)	21+
Level 8	PhD / Doctorate	Ғылым кандидаты	22+

Әр деңгей — қарапайым сөзбен

🔤 GCSE — базалық емтихандар (Level 2)

16 жаста тапсырылатын емтихандар. UK-дегі барлық балалар тапсырады. Бағалар 9-дан (өте жақсы) 1-ге (нашар) дейін. Жұмыс үшін әдетте математика мен ағылшын тілі бойынша GCSE 4+ баға қажет. Ересектер де тапсыра алады — колледжде тегін.

📚 A-Level — университетке түсу үшін (Level 3)

18 жаста тапсырылатын емтихандар. Оқушы 3-4 пән таңдайды. 2 жыл тереңдетіп оқиды. Нәтиже — A*-E бағалар. Университеттер A-Level нәтижелерін қабылдау кезінде қарайды. Ересектер Access to HE бағдарламасынан өте алады — бұл A-Level-дің баламасы, 1 жылда.

🛠️ BTEC — практикалық білім (Level 2-3)

Техникумға ұқсас. Бірақ UK-де бұл құрметті біліктілік. Практика көп, емтихан аз. Бизнес, IT, денсаулық сақтау, құрылыс бағыттары бар. BTEC Level 3 арқылы университетке түсуге болады.

🚀 Access to HE — университетке жылдам жол

Ересектерге (19+) арналған арнайы курс. 1 жыл ғана. Университетке түсу үшін A-Level-ді алмастырады. Босқындар үшін өте қолайлы — A-Level-ді 2 жыл оқудың қажеті жоқ. 19+ жас және босқын мәртебесі болса тегін.

🎓 Bachelor's — бакалавр (Level 6)

Бірінші университеттік дәреже. Англияда — 3 жыл (ТМД-дағы 4 емес!). Бағасы £9,250/жыл, бірақ босқындар student finance алады — жалақыңыз жылына £25K+ болғанда ғана төлейсіз.

🏆 Master's — магистр (Level 7)

Екінші дәреже. UK-де — 1 жыл (ТМД-дағы 2 емес!). Интенсивті оқу. Бағасы £10-15K. Босқындарға стипендиялар бар (Chevening, CARA, университеттік). Postgraduate loan £12,167-ге дейін.

ТМД-дан басты айырмашылықтар

Мектеп ұзағырақ. Балалар 18 жасқа дейін оқиды (17-ге дейін емес). Сондықтан университет қысқарақ.

Мамандандыру ертерек. 16 жастан бастап оқушы 3-4 пән таңдайды. ТМД-дағы 10-11 сыныптағы «жалпы білім» жоқ.

Практика бағаланады. BTEC (техникум) A-Level-мен тең саналады. Кәсіби дипломмен университетке түсуге болады.

Икемділік. Ересек адам кез келген деңгейден бастай алады. Жас шектеуі жоқ. 40 жастағы адам колледжде GCSE оқи алады — бұл қалыпты.

Жиі қойылатын сұрақтар

GCSE біздің 9 сыныптан немен ерекшеленеді?

GCSE — 16 жаста (Year 11) тапсырылатын емтихандар. 9 сыныпты бітіруге ұқсас. Бірақ UK-де оқушылар 8-10 пән бойынша жеке емтихан тапсырады. Бағалар 9-1 (9 — ең жақсы). Бұл аттестат емес, жеке нәтижелер жиынтығы.

A-Level — біздің 11 сынып сияқты ма?

Шамамен. A-Level 18 жаста тапсырылады. Бірақ басты айырмашылық — оқушы тек 3-4 пән таңдап, оларды тереңдетіп оқиды. Бұл жалпы аттестат емес. Университетке түсуге арналған мамандандырылған емтихандар.

UK-де бакалавр — 3 жыл ма? 4 емес пе?

Иә, Англияда бакалавр 3 жыл (Шотландияда — 4). Бұл толық дәреже. ТМД-да бакалавр 4 жыл, себебі бірінші курс мектепті қайталайды. UK-де мектеп ұзағырақ (18 жасқа дейін), сондықтан университет қысқарақ.

BTEC дегеніміз не?

BTEC — практикалық білім. Техникумға ұқсас, бірақ A-Level-мен тең бағаланады. Бизнес, IT, денсаулық сақтау, құрылыс бағыттары бар. BTEC-пен университетке түсуге болады.

Маған IELTS қажет пе?

Университет үшін — әдетте IELTS 6.0-6.5. Колледж үшін — жоқ, placement test тапсырсаңыз жеткілікті. ILR (тұрақты тұруға рұқсат) үшін — B1 (IELTS 4.0) қажет. Азаматтық үшін де — B1.

🏫 Колледждер туралы білу →