Bola UKʼda tugʻildi — status va hujjatlar
Tabriklaymiz! Endi xotirjam boʻling: UKʼda tugʻilgan bola bu yerda noqonuniy emas — Home Office buni toʻgʻridan-toʻgʻri tasdiqlaydi. Ammo fuqarolik va status avtomatik berilmaydi — ularni rasmiylashtirish kerak. Hamma uchun birinchi qadam bir xil: tugʻilishni 42 kun ichida roʻyxatdan oʻtkazish va toʻliq (full) tugʻilganlik guvohnomasini olish. Keyingi yoʻl sizning statusingizga bogʻliq — quyida 3 variantni koʻring.
Nima qilish kerak — statusingizga bogʻliq
Bola arizangizga dependant (qaramogʻidagi) sifatida qoʻshiladi — bitta xat bilan, bepul. Plus asylum supportga bola uchun pul. → 03-boʻlim
🛡️ Bizda qochqin yoki humanitarian protection statusi borBola uchun permission to stay in line soʻraysiz — sizning muddatingiz bilan bir xil muddatga ruxsat. Bepul, formasiz. → 04-boʻlim
🇬🇧 Tugʻilish paytida ota-onalardan birida ILR yoki fuqarolik bor ediBola — tugʻilishdan britaniyalik avtomatik. Immigratsion arizalar kerak emas: toʻliq tugʻilganlik guvohnomasi bilan Britaniya pasportiga murojaat qiling. Agar ILR tugʻilishdan keyin olingan boʻlsa — MN1 haqida 07-boʻlimga qarang.
Tugʻilganlik guvohnomasi va GP — birinchi haftalarda
Local register officeʼda (odatda yozilish kerak; tugʻruqxona qayerga borishni aytadi). Angliya, Uels va Shimoliy Irlandiyada — 42 kun, Shotlandiyada — 21 kun. Roʻyxatdan oʻtkazish bepul va buning uchun hech qanday immigratsion status kerak emas — register office Home Office hujjatlarini tekshirmaydi.
Ikki xil guvohnoma bor: qisqa (faqat bola maʼlumotlari) va toʻliq — ota-ona maʼlumotlari bilan. Ikkalasi ham £12.50 turadi. Home Office va birinchi pasport uchun aynan toʻliq kerak. Darhol 2 nusxa oling — status, nafaqa va pasport uchun kerak boʻladi.
GP amaliyoti haqli emas bemorni roʻyxatdan oʻtkazish uchun immigratsion status, ID yoki yashash manzilini talab qilishga. GP va A&E qabuli hamma uchun bepul. Bolada status boʻlmaguncha — tibbiyot, emlashlar va patronajga taʼsir qilmaydi. Batafsil: Healthy Start va chaqaloqlarni qoʻllab-quvvatlash.
Ariza koʻrib chiqilmoqda — bolani dependant sifatida qoʻshing
Tugʻilish haqida yozma xabar bering va bolani dependant sifatida arizangizga qoʻshishni soʻrang. Toʻliq tugʻilganlik guvohnomasining nusxasini ilova qiling. Forma va yigʻim yoʻq — Home Office qoidalariga koʻra, bolani qoʻshishning oʻzi permission to stay uchun ariza hisoblanadi. Home Office reference (UAN) ni koʻrsating. Agar advokatingiz boʻlsa — u orqali qiling.
Agar Section 95 yoki Section 4 support olsangiz — tugʻilish haqida u yerga ham xabar bering. Guvohnoma boʻlmaguncha, tugʻruqxonadan xat mos keladi; toʻliq guvohnomani 49 kun ichida yetkazib bering, toʻlovlar tugʻilgan kundan boshlab qayta hisoblansin. Bola toʻlovlarga qoʻshadi: +£9.50/hafta (1 yoshgacha), keyin £5.25/hafta (1–3 yosh). Plus bir martalik maternity payment £300 (£600 egizaklar uchun) — bola 6 oylik boʻlguncha murojaat qilish mumkin.
Sizning arizangiz boʻyicha qaror kelganda, u bolaga ham tegishli boʻladi: unga sizning muddatingiz bilan bir xil muddatga ruxsat beriladi. Kutish vaqtida Child Benefit va Sure Start Maternity Grant mavjud emas (NRPF) — lekin statusdan keyin darhol Child Benefitʼga murojaat qiling: muddat — 3 oy.
Bola uchun ikki yoʻl — taqqoslang va tanlang
Home Officeʼning «Dependants and former dependants» rasmiy hujjati statusga ega ota-onalarga aynan ikki variantni beradi. 2023-yil iyulidan jarayon qattiqlashdi: oʻzingiz yozma murojaat qilishingiz kerak, Home Office javob beradi va hujjatlarni soʻraydi.
- Bepul, formasiz — yozma soʻrov
- Muddat = ota-onaniki bilan bir xil: bolaning ruxsati sizning muddatingiz bilan bir kunda tugaydi (agar ota-onalarning muddatlari har xil boʻlsa — eng uzuni boʻyicha)
- Oila statusi bilan birga uzaytiriladi
- ⚠ Bola qochqin statusini OLMAYDI — faqat yashash uchun ruxsat. Shuning uchun unga odatda Refugee Travel Document berilmaydi (06-boʻlimga qarang)
- Bola individual koʻrib chiqiladi — ariza shaxsan roʻyxatga olinadi
- Muvaffaqiyatli boʻlsa — oʻzining qochqin statusi → va Refugee Travel Document olish huquqi
- Ruxsat muddati baribir ota-onaning sanasiga tenglashtiriladi (2026-yil 2-martdan keyingi arizalar uchun)
- Bu yuridik maslahat sohasi — faqat IAA advokati orqali
- Guvohnomani tekshiring. Toʻliq (full/long) — ota-ona maʼlumotlari bilan kerak. Agar qisqa boʻlsa — toʻliqni £12.50 ga buyurtma qiling.
- Soʻrov xatini yozing (namuna quyida): bolaga permission to stay in line berishni soʻrang. Agar bolani individual qochqin deb tan olishni xohlasangiz — bu variant 2, faqat advokat orqali.
- Nusxalarni ilova qiling (asl nusxalar shart emas). Roʻyxat — Home Office 2025-yilda oilalarga yuborgan koʻrsatmadan: bolaning fuqaroligi va uy manzili · toʻliq tugʻilganlik guvohnomasi · ikkala ota-onaning maʼlumotlari (F.I.O., tugʻilgan sanalari, Home Office reference, BRP nusxalari boʻlsa) · bolaning 2 ta pasport oʻlchamidagi fotosurati.
- Yuboring va kuting. Oilalar tajribasiga koʻra — 6 oygacha va undan koʻproq. Shu vaqt davomida bola bilan UKʼdan chiqib ketmang (06-boʻlim).
- Granted letter ni oling. Haqiqiy xatdagi ibora: «You have been granted permission to stay in the UK as the child of … until [sizning statusingizning tugash sanasi]».
- Bolaga UKVI-akkaunt yarating va eVisa oching (05-boʻlim). Sayohatlar uchun Refugee Travel Document emas, Certificate of Travel rasmiylashtiring (06-boʻlim).
Chatdagi oilalarga Home Office javoblarida ikkita manzil uchradi:
Grant in Line Admin Team, 7th floor Capital Building, Liverpool, L3 9PP (koʻrsatma «How to apply for your UK-born child to have leave in line», 2025-yil iyun;
imzo — Asylum and Human Rights Operation, email Asylumcentralcommunicationshub@homeoffice.gov.uk)
va AFCC Leave in Line Team, Level 0 — The Capital Building, Liverpool, L3 9PP (email AFCCleaveinline@homeoffice.gov.uk, 2025-yil oktyabrda oilaga javob).
GOV.UK da bu kontaktlar yoʻq — yuborishdan oldin dolzarbligini tekshiring: oʻzingizning IAA advokatingiz (asylum ishlari boʻyicha legal aid amal qiladi)
yoki Migrant Help — 0808 8010 503, bepul, rus tili bor. Nusxalarni yuboring, asl nusxalarni emas.
Subject: Request for permission to stay in line for UK-born child — [sizning ismingiz] — [Home Office ref / UAN] Dear Sir/Madam, I am writing to inform you of the birth of my child, [bolaning ismi], born on [sana] in the UK, and to request that they are granted permission to stay in line with my refugee status. My details: [F.I.O., tugʻilgan sana, fuqarolik, manzil, Home Office reference / UAN]. Second parent: [F.I.O., tugʻilgan sana, Home Office reference]. Please find enclosed copies of the child's full birth certificate, evidence of both parents' immigration status and two passport photographs of the child. Kind regards, [isming]
Agar oila arizasi hali koʻrib chiqilayotgan boʻlsa (03-boʻlim), xat mavzusi: «Addition of Newborn Dependant — [isming] — [HO ref/UAN]», matn: «I would like to inform you of the birth of my child and request that they be added as a dependant to my asylum claim. Please find attached a copy of the birth certificate».
Bola uchun eVisa — alohida UKVI-akkaunt
Plastik BRP kartalari yangi grantlarga endi berilmaydi — bolaning statusi faqat eVisa sifatida mavjud. Har bir oila aʼzosiga — oʻz akkaunti: bolani sizning akkauntingizga qoʻshib boʻlmaydi. Bolaga akkauntni ota-ona proksi sifatida yaratadi — bunda oʻzingizning email va telefoningizni koʻrsating (bolaniki emas), shunda siz kirish huquqiga ega boʻlasiz. Bola boʻyicha qaror xatidagi referens kerak boʻladi. Bu bepul.
Bolaning statusi share code (90 kun amal qiladi, istalgancha generatsiya qilish mumkin) orqali tasdiqlanadi view-and-prove saytida. Bola 18 yoshga toʻlganda — akkauntni uning oʻz email va telefoniga oʻtkazing. Tizim qanday ishlaydi: eVisa haqida bizning tahlilimiz.
Bola bilan sayohat — asosiy tuzoqlar
Immigration Rules 34K qoidasi: agar arizachi qarorgacha Common Travel Area dan chiqib ketsa, ariza chiqish kunida avtomatik bekor qilingan hisoblanadi. Qaytadan boshlashga toʻgʻri keladi. Bundan tashqari, bolada hali na status, na hujjat bor — uni UKʼga qaytarish uchun hech narsa yoʻq.
Qochqinning koʻk hujjati (£66.50 15 yoshgacha) faqat oʻzining qochqin statusiga ega boʻlganlarga beriladi. Permission to stay in line boʻlgan bolada u yoʻq — Home Office bunday arizalarni rad etadi. Yigʻimni behuda toʻlamang.
£161 15 yoshgacha boʻlgan bola uchun (2026-yil 8-apreldan stavka). Berish shartlarida sizning holatingiz toʻgʻridan-toʻgʻri koʻrsatilgan: «UKʼda qochqin statusidagi shaxsda tugʻilgan, yashash uchun ruxsati bor, lekin oʻzining qochqin statusi yoʻq». Anketada aynan shu asosni koʻrsating — «elchixonaning rad etishi»ni oʻylab topish shart emas. Koʻrib chiqish — ~14 haftagacha, chiptalarni oldindan sotib olmang.
Bola uchun vatan pasporti? UKʼda tugʻilgan bola odatda qochqin emas — nazariy jihatdan unga sizning mamlakatingiz pasportini rasmiylashtirish mumkin. Ammo rasmiy qoidalarda javob yoʻq, qochqin ota-onaning bola uchun oʻz mamlakati elchixonasiga murojaat qilishi xavfsizmi: «re-availment» (oʻz mamlakati himoyasiga qaytish) qoidalari faqat qochqinning oʻziga nisbatan yozilgan. Bu yuridik jihatdan tekshirilmagan soha — avval IAA advokati bilan gaplashing, keyin qaror qiling.
Bola qanday britaniyalik boʻladi — ikki yoʻl
Ota-onalardan biri settled boʻlishi bilanoq, bolada fuqarolikni roʻyxatdan oʻtkazish huquqi paydo boʻladi — British Nationality Act s.1(3) boʻyicha MN1 formasi, 18 yoshgacha topshirish kerak. Bu avtomatik emas — ariza kerak. 10 yoshdan boshlab «good character» tekshiruvi qoʻshiladi. Yigʻim — £1,000 (2026-yil 8-apreldan £1,214 dan tushirilgan). Agar oila toʻlay olmasa — fee waiver mavjud: avval ozod qilish tasdiqlanadi, keyin ariza.
Agar bola UKʼda dastlabki 10 yil davomida uzluksiz yashasa (yiliga 90 kundan koʻp boʻlmagan yoʻqligi, yengilliklar bor) — u ota-ona statusidan qatʼi nazar roʻyxatdan oʻtkazish huquqini oladi. 10 yoshdan keyin istalgan yoshda topshirish mumkin, yuqori chegara yoʻq.
Yangi Core Protection tizimi boʻyicha status 30 oyga beriladi va qayta koʻrib chiqiladi, ota-onaning ILR ga yoʻli 20 yilgacha choʻzilishi mumkin — demak, bolaning MN1 orqali fuqarolikka yoʻli ham kechikadi. Bunday oilalar uchun «yoʻl 2» asosiy boʻladi: bolaning UKʼda 10 yil yashashi. 2026-yil 2-martgacha berilgan arizalar boʻyicha status olgan oʻquvchilarning aksariyati 5 yillik ILR trekida qoladi. Batafsil: Core Protection — yangi tizim qanday ishlaydi.
Qancha kutish kerak — va kechiksa nima qilish
Permission to stay in line uchun rasmiy muddat mavjud emas — bu toifa GOV.UK dagi processing times roʻyxatida yoʻq. 2025–2026 yillarda oilalar tajribasiga koʻra javob 6 oygacha va undan koʻproq vaqt oldi. Kutayotganda: NHS, maktab va nursery odatdagidek ishlaydi — bolada status yoʻqligi ularga toʻsqinlik qilmaydi. Faqat bitta narsa ishlamaydi: chet elga chiqish.
Kechikish choʻzildimi? 1) UKVI complaints orqali shikoyat — javob standarti 20 ish kuni. 2) Oʻzingizning MP (manzilingiz boʻyicha deputat) ga yozing — Home Officeʼda MP soʻrovlari uchun alohida kanal bor; koʻpincha bu ishni siljitishning eng tez usuli. 3) Agar bolaga shoshilinch huquq tasdiqlanishi kerak boʻlsa — advokat orqali.
Boshqalarda qanday boʻlgan — qochqinlar chatidan
«6 oydan keyin qizimizning immigratsion statusi haqida javob keldi, u biz pozitiv olganimizdan keyin tugʻilgan edi. Uzoq vaqt javob bermadilar, lekin oxiri javob keldi — AFCC Leave in Line Team (The Capital Building, Liverpool) dan».
«Home Officeʼga qayta murojaat qildim, vaziyatni tushuntirdim — javob berishdi, granted letter berishdi: “Your application for permission to stay in line as a child of … has been successful. You have been granted permission to stay in the UK … until … 2029”. Unga qochqinlarning bolasi sifatida leave in line berishdi. Shu asosda uning UKVI-akkauntiga kirish huquqini oldim va qizga eVisa ochdim».
«Unga travel document rasmiylashtirishga qaror qildim. Hujjatlarni yigʻdim, yubordim — rad javobi keldi, chunki u rasman qochqin deb tan olinmagan, faqat qochqinning bolasi sifatida yashash ruxsatiga ega. Endi Certificate of Travel ga murojaat qilaman».
Aynan shunday ishlaydi 06-boʻlimdagi qoida: Refugee Travel Document — faqat oʻzining qochqin statusi boʻlganda; leave in line boʻlgan bola uchun — Certificate of Travel.
Oilalarning shaxsiy tajribasi UKʼdagi rusiyzabon qochqinlar chatidan, 2025–2026, shaxsiy maʼlumotlarsiz. Tarjima qilingan. Jarayonlar va manzillar oʻzgaradi — rasmiy manbalar va IAA advokatingiz bilan tekshiring.
Tez-tez beriladigan savollar
Bola UKʼda tugʻildi — u avtomatik fuqaromi?
Yoʻq. Britaniyalik boʻlish uchun tugʻilish paytida kamida bitta ota-ona UK fuqarosi yoki ILR / settled statusga ega boʻlishi kerak. Qochqin statusi — vaqtinchalik, u hisobga olinmaydi. Ammo bola UKʼda noqonuniy emas.
Bolaga statusni rasmiylashtirish qancha turadi?
£0. Permission to stay in line — forma va yigʻimsiz. Koʻrib chiqilayotgan arizaga qoʻshish ham bepul.
Ariza koʻrib chiqilayotganda chiqib ketish mumkinmi?
Yoʻq. Bolaning UK va Irlandiyadan tashqariga chiqishi arizani avtomatik bekor qiladi (34K qoidasi). Va bolaning qaytish uchun hujjati yoʻq.
Bolaga Refugee Travel Document beriladimi?
Odatda yoʻq: permission to stay in line boʻlgan bola oʻzining qochqin statusiga ega emas. Uchun Certificate of Travel mavjud — £161. UKʼda qochqin ota-onada tugʻilish — toʻgʻridan-toʻgʻri asos.
Bola qachon fuqaro boʻladi?
Ota-ona ILR yoki fuqarolik olganda — 18 yoshgacha MN1 roʻyxatdan oʻtkazish (£1,000, fee waiver mavjud). Yoki UKʼda dastlabki 10 yil yashagandan keyin — ota-ona statusidan qatʼi nazar.
Biz asylum qarorini kutmoqdamiz. Nima qilish kerak?
Home Officeʼga xat bilan bolani dependant sifatida arizangizga qoʻshishni soʻrang (toʻliq tugʻilganlik guvohnomasi nusxasi). Plus bolani asylum supportga qoʻshing: +£9.50/hafta va bir martalik £300, bola 6 oylik boʻlguncha.