Параграф 353 · Маалымат26 июл 2026· Кий. текшерүү: 26 авг 2026

Маалымат

26июл2026

Кий. текшерүү: 26 авг 2026

Fresh claim — баш тартуудан кийинки жаңы далилдер

Эгер баш паанек ишиңиз боюнча баш тартуу чыгып, бардык апелляциялар бүтсө (ARE — Appeal Rights Exhausted), жаңы далилдерди берсеңиз болот. Адамдар муну fresh claim (жаңы арыз) деп аташат, Home Office болсо каттарында жана сайтында — further submissions, 353-параграф боюнча. Бул — бир эле нерсе. UNHCR-дин 2022-жылдагы маалыматы боюнча, FSU чечимдеринин 53% = статус берилген; дагы 22%-и апелляция укугун берет. Бул бет мыйзам менен процедураны түшүндүрөт — бул сиздин ишиңиз боюнча юридикалык кеңеш эмес.

📞 Тапшыруу үчүн жазылуу — Further Submissions Unit 0300 123 7377 дүйшөмбү–жума, 9:00–16:00 · берүү жеке гана, жазылуу боюнча мүмкүн

53%

Статус алышат

2022-жылдагы FSU чечимдеринен (UNHCR audit)

2 бөлүм

Para 353 тести

жаңылык + ийгилик келечеги

Жеке

SSCда жазылуу боюнча

8 апрель 2026-дан · жеткиликтүү борборлордун тизмесин чалганда айтышат

12–18 ай

Орточо күтүү

чечимге чейин

📞 Кантип берүү керек ✅ Качан иштейт 🧾 Кандай далилдер 💷 Баш тартуудан кийинки колдоо ⚖️ Акысыз юрист ❓ Жаңылыш түшүнүктөр жана каталар

⚠️ Бул бет — жалпы маалымат, юридикалык кеңеш эмес. Section 84 Immigration and Asylum Act 1999 боюнча, конкреттүү иш боюнча иммиграциялык кеңешти Immigration Advice Authority-да (IAA — 2025-жылы OISC-ти алмаштырган реттегич) катталган кеңешчилер жана квалификацияланган solicitors гана бере алат. Биз мыйзам менен процедуранын жалпы түзүлүшүн түшүндүрөбүз — конкреттүү ишиңизде эмне кылуу керек экенин айта албайбыз. Ар бир fresh claim конкреттүү иштин жагдайларынан көз каранды. Өз ишиңиз боюнча лицензиясы бар юрист же кеңешчи менен сүйлөшүңүз — маалымат базасында акысыз варианттар.

📞 Окууга убакыт жок Алгач жазылыңыз — калганы кийин 0300 123 7377 номерине чалып, тапшыруу күнүн алыңыз. Аны күтүп жатканда — далилдерди чогултуп, юрист табыңыз (Legal Aid менен бул акысыз) →

Кантип берүү керек: кыскача

Тапшыруу жеке гана, жазылуу боюнча болот. Алгач чалуу — андан кийин бару.

1
Чалып, жазылыңыз — Further Submissions Unit:
📞 0300 123 7377
дүйшөмбү–жума, 9:00–16:00. Дозвонуу кыйын болушу мүмкүн — эртең менен эрте чалыңыз жана аракетти токтотпоңуз.
2
Форманы алдын ала толтуруңуз — further submissions form gov.uk сайтында. Аны толтурулган түрдө алып келиңиз.
3
Дайындалган борборго келиңиз — жеке берүү болгону төрт шаарда мүмкүн: Ливерпуль, Белфаст, Кардифф, Глазго. Кайсынысына баруу керектигин жазылганда айтышат. Жол өз эсебиңизден.
4
Баарын алып келиңиз — толтурулган форманы, бардык жаңы далилдерди жана документтерди: паспорт (болсо), сүрөттүү IS96 же Bail 201, мурунку статус документи, ARC-карта.
Чечим ошол күнү берилген нерсенин негизинде кабыл алынат — кийин кошумча жиберүү мүмкүн эмес.
!
Receipt-ти (кол кагазды) сөзсүз алыңыз — бул арызыңыз берилгенинин ырастамасы. Ошол учурдан тартып Para 353A боюнча депортациядан коргоо иштей баштайт. Аны албай кетпеңиз.

Жеке келе албайсызбы? Почта аркылуу жиберүү Home Office-тун уруксаты менен гана жана төмөнкү учурларда гана мүмкүн: майыптык же оору себептүү бара албасаңыз; детеншнде же түрмөдө болсоңуз; коштолбогон кичине жашсыз. Уруксатты алдын ала CSUEC@homeoffice.gov.uk дарегинен сураңыз. Уруксатсыз почта же email менен жиберилгендер каралбастан кайтарылат.

Cover letter (коштомо кат) жана далилдерди тандоо — эң техникалык бөлүк, натыйжа ошого көз каранды. Аны адатта юрист менен бирге даярдашат — акысызын кайдан табуу. Эмнени даярдоо керектиги — төмөндөгү бөлүмдөрдө.

Further Submissions деген эмне

Further Submissions (көбүнчө Fresh Claim — баш паанек тууралуу жаңы арыз деп аталат) — бул бардык апелляциялар бүткөндөн кийин Home Office-ко жаңы далилдерди берүүнүн расмий жолу. Immigration Rules-тин 353-параграфы менен жөнгө салынат.

Home Office сиздин материалды эки бөлүмдүү тест аркылуу текшерет:

Жаңылык — мазмун Home Office же First-tier Tribunal тарабынан мурда каралбаган болушу керек.
Маанилүүлүк — эски материалдар менен бирге (анын ичинде сиздин чынчылдыгыңыз жөнүндөгү мурунку корутундулар) жаңысы апелляцияда ийгиликтин реалдуу келечегин түзүшү керек.

Эгер арызыңыз тесттен өтсө — бул fresh claim. Эгер Home Office андан кийин статус берүүдөн баш тартса, сиз First-tier Tribunal-га жаңы апелляция укугуна ээ болосуз (эгер арыз сертификацияланбаса — төмөндү караңыз). Эгер тесттен өтпөсө — апелляция укугу жок баш тартуу; андан ары жалгыз жол — Judicial Review (JR).

Алгач — валиддүүлүктү текшерүү (Para 353AA–353AC, 8 апрель 2026-дан тартып). Эки бөлүмдүү тестке чейин Home Office арыздын жалпысынан валиддүү экенин текшерет: сиз UK-да физикалык жактан болушуңуз, сиз — failed asylum seeker болушуңуз керек (арыз четке кагылган же кайтарылып алынган, анын ичинде кайтарылып алынган деп таанылган), жана сизде башка ачык asylum/protection иш болбошу керек. Валиддүү эмес further submissions каралбастан кайтарылат — Home Office сизге жана кеңешчиңизге кабарлоого милдеттүү. Булак: Home Office гайданси «Further submissions» v12.0 (8 апрель 2026).

«Anxious scrutiny» стандарты. Court of Appeal (WM (DRC) v SSHD) көрсөткөн: Home Office өзүнөн «мен арыз утабы деп ишенемби» деп эмес, «Immigration Judge кылдат текшерүүнү колдонуп, арыз ээсинин пайдасына чечим чыгара алабы» деп сурашы керек. Case law боюнча планка «бир кыйла жөнөкөй» — бирок Devaseelan принцибинен улам иш жүзүндө ал жогору.

Бул жол качан иштейт — качан иштебейт

✓ Para 353 адатта колдонулат, эгер

Сиз — ARE (Appeal Rights Exhausted): баш паанектен баш тартуу алып, First-tier жана Upper Tribunal-дагы апелляцияларды жоготтуңуз же бүтүрдүңүз
Сиз UK-да физикалык жактан турасыз
Сизде башка ачык иммиграциялык иштер жок
Сизде чындап жаңы материал бар — Home Office жана Tribunal мурда карабаган далилдер же аргументтер

✗ Para 353 колдонулбайт, эгер

Ишиңиз inadmissible (кабыл алынгыс — мисалы, «коопсуз үчүнчү өлкө» негизинде) деп таанылган — бул Para 353 жолун толугу менен жабат
Сиз апелляцияларды бүтө элексиз — алгач апелляция процессин колдонуңуз
Сизде жаңы материал жок — ошол эле нерсени кайра берүү «abusive» (кыянаттык) деген белги алуу коркунучун жаратат
Сиз UK-дан сырткарысыз

Para 353 vs апелляция vs Judicial Review vs voluntary return

Жол	Качан	Орган
Апелляция	Баш тартуудан кийин, ARE чейин	First-tier / Upper Tribunal
Further Submissions (Para 353)	ARE болгондон кийин, жаңы далилдер менен	Home Office (Liverpool FSU)
Judicial Review	Para 353 боюнча баш тартуудан кийин	Upper Tribunal / High Court
Voluntary Return	Кайсы убакта болсо да — иштен баш тартуу	Home Office VRS

Devaseelan принциби — эмне үчүн «кайра аракет кылуу» адатта иштебейт

Devaseelan v SSHD ишинин атынан аталган. Бул Further Submissions-тагы эң чоң тоскоолдук. Принцип мындай дейт: биринчи апелляцияңызды четке каккан судьянын фактылык корутундулары кийинки баалоонун баштапкы чекити болот. Алар жокко чыгарылбайт.

Практикалык натыйжасы: эгер биринчи судья сизди «credible эмес» (ишенимге татыксыз) деп эсептесе, бул корутунду кала берет — эгер жаңы далилдер ошол эле судья аларды көрүп, ишти башкача чечмелегендей күчтүү болмоюнча. Субъективдүү кайра айтуулар иштебейт. Жаңы объективдүү далил иштейт, ал сиздин сөзүңүзгө гана көз каранды эмес.

«Объективдүү» деген адатта эмнени билдирет: медициналык корутундулар (MLR), өлкөңүздөн расмий документтер, үчүнчү жактардын көрсөтмөлөрү, өлкө жөнүндө маалымат (CPIN, UNHCR Refworld, Amnesty International), sur place активдүүлүгүнүн санариптик далилдери. Сиз айтасызбы же жокпу, көз карандысыз бар болгон нерсе.

⚖️ Жаңы case law: MR (Pakistan) v SSHD [2026] EWCA Civ 473

2026-жылы Court of Appeal көрсөткөн: трибунал негизги мыйзам катасын жасайт, эгер Home Office-ко жаңы sur place далилдерин четке кагууга уруксат берсе, мурунку Devaseelan credibility корутундуларына гана таянып — жаңы материалды кайчылаш сураксыз (мисалы, тирүү күбөсүз). Иш sur place same-sex мамилелерине тиешелүү болгон.

Практикалык натыйжасы: Devaseelan соттук акыркылыкты сактайт, бирок чечим чыгаруучулар мурунку credibility корутундуларын көз карандысыз жаңы далилдерди — айрыкча sur place иштериндеги күбөлөрдү — баалоону айланып өтүү үчүн колдоно алышпайт. Djebbar v SSHD принциби Devaseelan-га «акылга сыярлык ийкемдүүлүк» менен колдонулат.

Бул сот практикасы конкреттүү кырдаалга тиешелүүбү — аны иштин фактыларынын негизинде реттелген кеңешчи гана баалай алат.

💙 «Credible эмес» деген корутунду жөнүндө эмнени билүү маанилүү

Судьянын сиздин чынчылдыгыңыз жөнүндөгү мурунку корутундусу — бул процедураны баалоо, моралдык өкүм эмес. Британиялык укук коргоо адабияты муну «culture of disbelief» — качкындардын көрсөтмөлөрүнө шектенүү системасы, айрыкча документ жүгүртүүсү ачык эмес өлкөлөрдөн келгендерге карата — деп атайт. Бул сизге жеке тиешелүү эмес.

Кыйноо, зордук-зомбулук же узакка созулган коркунучту баштан кечирген адамдар үчүн эс тутумдун фрагментациясы, даталардагы карама-каршылыктар жана деталдуу кайра айтуудагы кыйынчылыктар PTSD жана диссоциациянын клиникалык жактан таанылган кесепеттери. Муну судьяга Medico-Legal Report аркылуу түшүндүрсө болот, аны Helen Bamber Foundation же Freedom from Torture даярдайт. Бул корутундулар Стамбул протоколу 2022 боюнча даярдалат жана сотторду мурунку credibility корутундуларын кайра кароого үндөйт.

Баш тартуудан кийинки уят жана өзүн-өзү күнөөлөө — кадимки реакция, жана бул сиз бир нерсени туура эмес кылдыңыз дегенди билдирбейт. Further Submissions даярдоодогу жардам реттелген кеңештен башталат, «баарын өзүңүз кайра жасап чыгуу» аракетинен эмес.

Кандай далилдер адатта колдонулат

Булар типтүү категориялар, башка отказниктер ийгиликтүү колдонгон — сиздин ишиңиз үчүн текшерүү тизмеси эмес. Алардын бири сизге ылайыктуубу — муну реттелген кеңешчи гана баалай алат.

🌍 Өлкөлөр боюнча контекст: далилдердин түрлөрү жана алардын салмагы келип чыккан өлкөгө жана учурдагы CPIN документтерине көз каранды. COI китепканасы CIS-8 — UK Tribunal үчүн күч тартибинде 8 өлкө боюнча авторитеттүү булактар: Россия · Беларусь · Украина · Өзбекстан · Тажикстан · Казакстан · Кыргызстан · Түркмөнстан.

🛐 Sur place — UK-дагы иш-аракеттер

UK-га келгенден кийинки иш-аракеттер, алар мекенинде тобокелдик жаратат: саясий активдүүлүк (элчиликтердеги антирежимдик митингдер), диний кайрылуу (чөмүлтүү жазмалары жана пастордун каты менен), LGBT+ инсандыгы (community уюмдарына мүчөлүк). Home Office муну көбүнчө «self-serving» деп атайт — таанылган community лидерлеринен ырастоо жана санариптик изди талдоо керек.

🌍 Country of Origin Information (COI) — өлкө жөнүндө маалымат

Биринчи чечимден кийин өлкөдө өзгөргөн шарттарды көрсөткөн жаңы отчеттор. Булактар: UNHCR Refworld, Amnesty International, Human Rights Watch, Upper Tribunal-дын Country Guidance иштери. Жалпы «өлкөдө коркунучтуу» иштебейт — сиздин профилиңиз менен байланыш маанилүү.

🏥 Medico-Legal Report (MLR)

Стамбул протоколу (UN-стандарт, 2022 редакциясы) боюнча соттук-клиникалык корутундулар — кыйноо, сексуалдык зомбулук, травманы ырастоо үчүн. Профилдик провайдерлер: Helen Bamber Foundation, Freedom from Torture. Кадимки GP же жеке терапевттин корутундулары адатта алда канча аз салмакта.

📄 Мурда жеткиликсиз болгон документтер

Биринчи апелляция убагында физикалык жактан алуу мүмкүн болбогон өлкөдөн расмий документтер — сот жазуулары, камак ордерлери, сүрөттөр, журналисттердин материалдары. Аларды мурда эмне үчүн бере албаганыңызды түшүндүрүшүңүз керек.

👤 Жаңы күбөлөрдүн көрсөтмөлөрү

Мурда жеткиликсиз болгон же апелляция жөнүндө билбеген күбөлөрдүн көрсөтмөлөрү. Үчүнчү өлкөлөрдөгү туугандар, журналисттер, NGOлар, академик-эксперттер. Документтер сыяктуу эле — эмне үчүн алар биринчи иште жок болгонун түшүндүрүү керек.

Процедура — кадам сайын

Бул Immigration Rules (HC 1691) жана Home Office гайданси «Further submissions» v12.0 (8 апрель 2026) боюнча жалпы процедура. Ал көпчүлүк учурларга тиешелүү — бирок өзгөчө кырдаалдар (детеншн, сертификацияланган иштер, шашылыш removal directions) башка мөөнөттөр менен жүрөт. Адам укуктары боюнча арыздар (protection эмес) башкача берилет — тиешелүү application form аркылуу, SSCге барбастан; төлөөгө акча жок болсо, fee waiver бар. Реттелген жардам алыңыз.

1
Ылайыктуу экениңизди ырастаңыз — жана Subject Access Request (SAR) бериңиз
Текшериңиз: сиз AREсизби? UK-дасызбы? Башка ачык иштериңиз жокпу? Home Office inadmissibility чечимин чыгарган жокпу (бул Para 353 жабат)? Муну реттелген кеңешчи ырастасын.

Параллельдүү — UKVI-га Subject Access Request бериңиз: ишиңиздин ички файлын алыңыз (интервью транскрипттери, decision-maker эскертүүлөрү). Мөөнөтү 3–6 ай — ошондуктан алдын ала бериңиз. SAR материалысыз Devaseelan корутундуларын так четке кагуу мүмкүн эмес.
2
Далилдер пакетин (evidence bundle) чогултуңуз
Бардык жаңы материалдарды чогултуңуз — документтер, MLR, күбөлөрдүн көрсөтмөлөрү, COI, sur place. Документтерди номерлеп, мазмундун таблицасын жасаңыз. Сапаты санынан маанилүү. Эгер MLR керек болсо — 2–6 ай бөлүңүз: Helen Bamber же Freedom from Torture менен алдын ала байланышыңыз.
3
Cover letter (юридикалык коштомо кат) түзүңүз
Cover letter ар бир жаңы материалдын Para 353 эки бөлүмдүү тестин кантип канааттандырарын жана пакет жалпысынан мурунку терс корутундуларга карабастан ийгиликтин реалдуу келечегин кантип түзөрүн түшүндүрөт. Бул эң техникалык бөлүк — реттелген кеңешчисиз аны жакшы кылуу абдан кыйын. Профилдүү cover letterлер татаал credibility иштеринде адатта 20–40 баракты түзөт.
📐 Cover letterдин типтүү архитектурасы (6 бөлүм)
Киришүү жана толук иммиграциялык тарых — келген күнү, FTT/UT мурунку чечимдери, апелляциялар, детеншн мезгилдери. Процедуралык тактыкты түзөт.
Укуктук алкак — Para 353 цитатасы, эки бөлүмдүү тестти таануу, негизги иштерге шилтемелер (ZA Nigeria, Robinson, MR Pakistan).
Devaseelan каршы чыгуу — эң маанилүү бөлүм: мурунку судьянын терс credibility корутундуларын түздөн-түз цитаталоо + жаңы далилдер аркылуу түшүндүрүү (мисалы, PTSD диагнозу менен MLR), эмне үчүн арыз ээси карама-каршы / ишенимге татыксыз көрүнгөн.
Жаңы далилдерди презентациялоо жана индекстештирүү — темалар боюнча топтоо (объективдүү өлкө / sur place / медициналык), ар бири bundle-де tab номери менен.
Эки бөлүмдүү тестти колдонуу — limb 1 (жаңылык — эмне үчүн мурда берилген эмес) жана limb 2 (гипотетикалык судья үчүн ийгиликтин реалдуу келечеги) боюнча өзүнчө.
Article 8 альтернативасы — эгер protection четке кагылса, Article 8 (үй-бүлөлүк / жеке жашоо) же Para 353B (өзгөчө жагдайлар) боюнча аргумент.
Архитектура булагы: ILPA practice notes, ATLEU материалдары, Right to Remain Toolkit. Шаблондор толтурулуучу формалар катары жарыяланбайт — түзүлүшү бирдей, мазмуну ар бир иш үчүн уникалдуу.
4
Service and Support Centre-ге жазылыңыз
FSU жазылуу линиясына чалыңыз: 0300 123 7377 (дүйшөмбү–жума 9:00–16:00). Жеке берүү болгону төрт шаарда мүмкүн: Ливерпуль, Белфаст, Кардифф, Глазго — кайсынысына баруу керектигин жазылганда айтышат. Сапар өз эсебиңизден.

Мурда да (2015-жылдан бери) жеке беришкен, бирок 2026-жылдын 8-апрелинен тартып (HC 1691, Para 353AA–353AC) бул валиддүүлүк талабына айланды: уруксат берилген өзгөчө учурсуз жеке келбесеңиз, арыз валиддүү эмес деп кайтарылат жана каралбайт. Мурда кесепеттери жумшагыраак болчу.

Кат алышуу жана почта аркылуу берүүгө уруксат сурап жазуу үчүн FSU дареги: Asylum Children and Secondary Casework Further Submissions Unit, Level 0 (Riverside), The Capital Building, Old Hall Street, Liverpool L3 9PP.
5
Appointment-ка келиңиз
Алыңыз: толтурулган Further Submissions формасы, cover letter, evidence bundle, документтер (паспорт, ARC карта, IS96, Bail 201). Сиздин биометрияңыз (бармак изи, сүрөт) кайра жазылат. Receipt (кол кагаз) алыңыз — бул сиздин Para 353A депортациядан коргоо кошулганынын юридикалык ырастамасы.

Бардык далилдер — appointment-та: чечим ошол күнү берилген нерсенин негизинде кабыл алынат. Кийинчерээк кошумча жиберип алам деп эсептебеңиз. Иждивендерди (балдарды кошуп) алып келүү милдеттүү эмес — бирок алар жөнүндөгү маалыматты ошол эле күнү берүү керек.
6
Чечимди күтүңүз
Типтүү мөөнөт: 12–18 ай. Эгер дарегиңиз же reporting тартиби өзгөрсө — дароо Home Office-ко жаңыртыңыз. Жаңы Para 353AE (апрель 2026) боюнча, байланышты жоготуу = «implicit withdrawal» — арыз каралбастан кайтарылып алынган деп таанылат. Кайтарылып алууну кабарлаган күндөн тартып 60 күндүн ичинде даттанса болот (07-бөлүмдү караңыз).

Почта аркылуу берүү — өзгөчө учурларда гана

Почта аркылуу берүүгө уруксатты алдын ала FSUдан сураңыз — Ливерпулдагы даректе (4-кадамды караңыз) катуу же CSUEC@homeoffice.gov.uk дарегине жазуу менен. Gov.uk үч негизди көрсөтөт: сиз майыптык же оору себептүү бара албайсыз; сиз детеншнде же түрмөдөсүз; сиз коштолбогон кичине жашсыз (мурдагы UASC 18ден кийин — жеке гана). Негиздин далилин тиркеңиз. Home Office-тун ички гайдансында башка да жеке тартипте чечилүүчү кырдаалдар бар (мисалы, Judicial Review жүрүп жатса — анда материалдар FSUга эмес, JRди жүргүзгөн юристке жиберилет): эгер иштин өзгөчөлүгү болсо, муну реттелген кеңешчи менен талкуулаган жөн. Home Office-тун уруксатысыз почта же email менен жиберилген материалдар валиддүү эмес деп кайтарылат — алар такыр каралбайт.

Эмне туура эмес кетиши мүмкүн

Section 94 боюнча сертификация

Арызыңыз Para 353 тестинен өтсө да, Home Office аны Section 94 Nationality, Immigration and Asylum Act 2002 боюнча «clearly unfounded» (ачык негизсиз) деп сертификациялай алат. Бул апелляцияны Non-Suspensive Appeal (NSA) кылып өзгөртөт — алгач UK-дан кетип, андан соң даттануу керек. JR адатта жалгыз практикалык каражат болуп калат.

Detention (кармоо)

Para 353A депортациядан коргойт — бирок кармоодон эмес. Home Office көбүнчө жашынууга жакын адамдарды же enforcement менен байланышкандан кийин дароо Further Submissions бергендерди IRCге жайгаштырат. Детеншндеги арыздар тездетилген тартипте каралат (көбүнчө күндөр ичинде). Детеншнде дароо BID же Detention Action менен байланышыңыз.

Withdrawal — арызды кайтарып алуу (2026-жылдын апрелинен жаңы)

Para 353AD боюнча арызды өзүңүз кайтарып алсаңыз болот (explicit), ал эми Para 353AE боюнча Home Office аны каралбастан кайтарылып алынган деп эсептей алат (implicit): байланышты жоготуу, UK-дан чыгып кетүү, reporting же интервьюну өткөрүп жиберүү, маалымат сурооруна жооп бербөө. Процесс Home Office-тун өзүнчө гайдансында сүрөттөлгөн — «Withdrawing further submissions» (8 апрель 2026). Коргоо: эгер кайтаруу ката болсо, Notice to withdraw күнүнөн тартып 60 күндүн ичинде кайра кароону сураңыз — ийгилик болсо, арыз калыбына келтирилип, каралат. Жүйөлүү себеп менен келбей калуу (оору, транспорттун бузулушу, үй-бүлөлүк зомбулук) — кайтаруу үчүн негиз эмес.

Кайталанган / abusive submissions

Мурда четке кагылган аргументтерди чыныгы жаңы материалсыз кайталаган арыздар «abusive» деген белги алуу коркунучуна дуушар болот — кыска баш тартуу жана тездетилген enforcement.

Inadmissibility жолду жабат

Эгер Home Office формалдуу inadmissibility чечимин чыгарса (мисалы, үчүнчү өлкө боюнча) — Para 353 сиз үчүн жабык. Башка жолдор керек (JR).

🚨 Төмөнкү учурларда DIYди токтотуп, реттелген жардам алыңыз:

Detention же removal directions берилген болсо
Балдарыңыз болсо (Article 8 үй-бүлөлүк жашоо аргументтери профилдик даярдоону талап кылат)
Иш кыйноо, сексуалдык зомбулук же травма менен байланыштуу болсо — MLR керек
Мурда Para 353 чечими четке кагылган, Section 94 боюнча сертификацияланган болсо
Home Office inadmissibility чечимин чыгарган болсо
Мурда Further Submissions берген болсоңуз

Арыз каралып жатканда колдоо

✅ Section 4 иштей берет. Эгер сиз ARE болсоңуз жана каражатсыз калсаңыз — Section 4гo арыз бериңиз. Бул четке кагылгандар үчүн азыр да иштеп жаткан колдоо түрү. Шарттар ошол эле бойдон: destitution (акча жана турак жайдын жоктугун) ЖАНА негиздердин бирин — мисалы, further submissions бергениңизди жана чечимди күтүп жатканыңызды, же UK-дан кетүү объективдүү жактан мүмкүн эмес экенин — көрсөтүшүңүз керек.

Интернетте жана эски материалдарда Section 4 «2026-жылдын 2-июнунда жокко чыгарылды» жана анын ордуна Section 95A келди деген маалымат кездешет. 2026-жылдын 26-июлуна карата бул андай эмес: Section 95A Immigration Act 2016 Schedule 11де жазылган, бирок эч качан күчүнө кире элек — мыйзамда ал азырга чейин «prospective» (кийинкиге калтырылган) деп белгиленген. Өкмөт аны иштетүү жөнүндө консультация өткөргөн (2026-жылдын 5-мартынан 28-майына чейин), бирок чечим чыккан жок.

2026-жылдын 2-июнунда чындап эмне өзгөрдү

Колдоо Home Office-тун милдети эмес, укугу болуп калды. Reception Conditions Regulations 2005-тин 5-эрежеси жокко чыгарылды — мурда муктаждарды колдоо түз милдет болчу. Маанилүүсү: мамлекет адамды толугу менен көчөдө калтыра албайт — муну ЕКПЧнин 3-беренеси тыят (Limbuela иши). Бирок колдоого жетишүү кыйыныраак болду.
Section 4гo жаңы шарт: алуучу, эгер иштөөгө иммиграциялык статусу тыюу салса, иштебеши керек.

Эгер сизге колдоо берүүдөн баш тартылса же төлөмдөр токтотулса — муну даттанса болот, жана бул үчүн акысыз жардам бар: Asylum Support Appeals Project (ASAP). Колдоо түрлөрү жөнүндө көбүрөөк — Asylum support баракчабызда.

2026-жылдын апрелиндеги стандарттык subsistence суммасы: £49.18 адамга жумасына (ASPEN Visa-картасына жүктөлөт; банкоматтан накталай алуу мүмкүн эмес). Толук пансиондогулар үчүн (мейманканалар, мурдагы аскердик базалар): £9.95 жумасына.

Эмнени билүү маанилүү

🩺 GP жана базалык медицина — акысыз

Бүткүл UK боюнча иммиграциялык статуска карабастан акысыз. GPге катталуу →

🏥 Стационар (Англия) — акы төлөнөт, бирок четтөөлөр бар

A&E (шашылыш жардам бөлүмү), инфекцияларды дарылоо, кош бойлуулук — ар дайым акысыз. Section 95/95A алуучулар; кыйноо, сексуалдык же үй-бүлөлүк зомбулуктун кесепеттерин дарылоо — төлөөдөн бошотулат.

💼 Иштөө укугу — чектелген (2026-жылдын 26-мартынан)

Эгер чечимди 12+ ай күтүп жатсаңыз — иштөө укугуна кайрыла аласыз, бирок RQF Level 6 гана (негизинен NHS — дарыгерлер, медайымдар, тар IT). Мындан тышкары иштөө = турак жайды жана жөлөкпулду дароо токтотуу.

Сандар эмне дейт

Булак: UNHCR audit of Further Submissions in the UK (январь 2025) — 2022-жылдагы бардык FSU чечимдери.

53%

Статус алышат

Refugee Status, HP же Article 8

22%

Fresh claim + апелляция укугу

Тест өткөн, статус берилген эмес, даттанууга болот

25%

Толук баш тартуу

Para 353 тести өтпөгөн; JR гана калат

Болжол менен 3 арыз ээсинин 4ү же статус алышат, же даттануу укугун алышат. Para 353 — реалдуу коргоо, бирок туура даярдалган арыз менен гана. Контекст үчүн: 2022-жылы 5 917 submission, 2023-жылы 6 699. Топ-өлкөлөр (2023): Албания (19%), Ирак, Афганистан, Кытай, Пакистан.

Кеңири таралган жаңылыш түшүнүктөр

Кыргыз тилдүү Telegram-каналдарда жана форумдарда көп кездешет. Алардын ар бири реалдуу зыянга алып келген.

❌ Миф 1: «Fresh Claim — бул жөн гана кымбатыраак юрист, ал ишти жакшыраак кайра айтып берет»

Fresh Claim — бул далилдерге тест, риторикага эмес. Соттор мурда карабаган чыныгы жаңы материалсыз, эң жаркын юридикалык аргументтер да Para 353 боюнча четке кагылат.

❌ Миф 2: «Кандайдыр бир жаңы документти берүү автоматтык түрдө депортацияны токтотот»

Para 353A кароо учурунда депортациядан коргойт — бирок Home Office детеншндеги адамдар үчүн тездетилген процедураларды колдонот. Алсыз же кайталанган арыздар күндөр ичинде четке кагылат; депортация рейстери учуп кетет.

❌ Миф 3: «Психологдун акы төлөнүүчү каты ийгиликти кепилдейт»

Кадимки GP же жеке терапевттин Стамбул протоколу боюнча атайын даярдыгы жок корутундулары Helen Bamber же Freedom from Torture MLRине караганда алда канча аз салмакта. Отчеттун сапаты — анын болушу эмес — маанилүү.

❌ Миф 4: «Согуш же башаламандык жөнүндөгү макалалар жетиштүү»

Өлкө жөнүндө маалымат зарыл, бирок эч качан жетиштүү эмес. Арыз ээси жеке тобокелдикти көрсөтүшү керек — ал куугунтукталган топтун профилине жеке өзү туура келерин. Өлкөдөгү жалпы коркунуч ≠ качкын статусу.

❌ Миф 5: «Реттелбеген "кеңешчи" мага submission даярдай алат»

Section 84 IAA 1999 боюнча, IAAда катталбастан же solicitor статусу жок иммиграциялык кеңеш берүү — кылмыш. «Кеңешчилерге» төлөгөндөр көбүнчө Para 353 тестинен өтпөгөн шаблондук каттарды, кайтарылбай турган акчаны жана бузулган ишти алышат. Ар дайым IAA реестри аркылуу текшериңиз.

Акысыз реттелген жардамды кайдан алуу

Para 353 — жогорку ставкасы бар техникалык иш. Бул уюмдар акысыз, реттелген жана так отказниктер менен иштешет.

⚖️ Legal Aid менен Solicitors

«Legal Help» алкагында каржылоо даярдоо үчүн жеткиликтүү (cover letter, далилдер). Орундар чектелүү — эрте баштаңыз. 5 481 иммиграциялык юристтердин арасынан Legal Aid фильтри менен издөө →

⚖️ Hearing үчүн Counsel-only

Эгер Legal Aid solicitor табылбаса, escalation guide-ти караңыз: case review, direct-access barrister, Advocate pro-bono, IAA Level 3 же adjournment. Counsel-only guide-ти ачуу →

📞 Migrant Help (24/7, көп тилдүү)

Home Office менен support контрактын кармайт. Акысыз линия: 0808 8010 503. Section 4 жана Section 95 арыздарына жардам берет. Юридикалык жардам керек болсо, реттелген кеңешчиге багыттайт.

🏛️ Asylum Aid

Лондондук кайрымдуулук уюму, реттелген, татаал Para 353 иштерин алат. asylumaid.org.uk

📚 Right to Remain Toolkit

UK-дагы Fresh Claims боюнча эң кеңири жалпы гид жөнөкөй англис тилинде. Акысыз, каттоосуз. righttoremain.org.uk/toolkit/freshclaim

🚨 Эгер детеншнде болсоңуз — шашылыш юридикалык жардам

BID (Bail for Immigration Detainees): bidetention.org.uk — акысыз юридикалык кеңештер жана bail арыздары.
Detention Action: detentionaction.org.uk — шашылыш колдоо.
Medical Justice: детеншнде медициналык адвокация.

🏥 Кыйноо / травма далилдери үчүн (MLR)

Helen Bamber Foundation · Freedom from Torture — багыттоо адатта сиздин solicitor аркылуу жүрөт; алар Стамбул протоколу боюнча MLR даярдашат.

Реттелген кеңешчини кантип текшерүү керек

IAAнын коомдук реестринде издөө (Immigration Advice Authority 2025-жылы OISCти алмаштырган)
Solicitors үчүн: Find a Solicitor (Law Society)
Para 353 IAA Level 2 же 3 талап кылат — Level 1 кеңешчилер татаал баш паанек иштери менен алектенүүгө укугу жок
Эгер кимдир бирөө каттоосуз иммиграциялык кеңеш сунуштаса — бул анын тарабынан кылмыш. Кетиңиз.

Глоссарий

ARE — Appeal Rights Exhausted: Баш паанек иши четке кагылган жана First-tier жана Upper Tribunal-дагы бардык апелляцияларды жоготкон же бүтүргөн адамдын статусу.
Параграф 353 (жана 353A): Immigration Rules-тин fresh claim тести (353) жана кароо учурунда депортациядан коргоо (353A) менен пункттары.
Devaseelan принциби: Доктрина: биринчи Tribunal судьясынын фактылык корутундулары ошол эле арыз ээсин кийинки баалоонун баштапкы чекити болот.
Sur place: Французча «орунда». Кабыл алуучу өлкөгө келгенден кийинки иш-аракеттерге (активдүүлүк, кайрылуу, инсандык) негизделген баш паанек арызы.
MLR — Medico-Legal Report: Кыйноо же травманы ырастоо үчүн Стамбул протоколу боюнча соттук-клиникалык корутунду.
Стамбул протоколу: Кыйноолорду юридикалык процесстерде документтештирүүнүн UN-стандарты (2022 редакциясы).
Section 94 сертификациясы: Home Secretaryнин арызды «clearly unfounded» деп жарыялоо укугу — UK-да апелляция укугун алып салат.
NSA — Non-Suspensive Appeal: Депортацияны токтотпогон апелляция — арыз ээси алгач UK-дан кетиши керек.
FSU — Further Submissions Unit: Ливерпулдагы Home Office бөлүмү, Para 353 арыздарын иштетет.
SSC — Service and Support Centre: Further submissions-ди жеке жазылуу менен берүүчү Home Office борборлору. Жеткиликтүү слоттору бар борборлордун актуалдуу тизмесин FSUга чалганда айтышат.
CPIN — Country Policy and Information Note: Home Office-тун ички өлкө баалоосу; өкүлдөр адатта аны тышкы булактар менен толукташат.
Section 4 support: Баш паанектен баш тартылгандар үчүн колдоо: адамга жумасына £49.18 плюс турак жай. Иштеп жатат. Section 95A — Immigration Act 2016дан алмаштыруу катары каралган, бирок күчүнө кире элек.
IAA — Immigration Advice Authority: UK-дагы иммиграциялык кеңешчилердин реттегичи (2025-жылы OISCти алмаштырган). IAAда катталган кеңешчилер жана квалификацияланган solicitors гана конкреттүү иш боюнча иммиграциялык кеңеш бере алышат.

Көп берилүүчү суроолор

Көп берилген суроолор

Further Submissions деген жөнөкөй сөз менен эмне?

Бул — апелляцияңыз бүткөндөн кийин Home Office-ко жаңы далилдерди берүүнүн расмий жолу. Immigration Rules-тин 353-параграфы менен жөнгө салынат. Home Office жаңы материалда «fresh claim» (жаңы арыз) барбы же жокпу, тактап, ал мурун каралгандан олуттуу айырмаланабы жана апелляцияда ийгиликке жетүүнүн реалдуу келечегин түзөбү деп чечет.

Ким бере алат?

Сиз ARE (Appeal Rights Exhausted — бардык апелляциялар бүткөн) болушуңуз керек, UK-да физикалык жактан болуңуз, башка ачык иммиграциялык иштериңиз жок. Эгер мурунку арызыңыз inadmissible (кабыл алынгыс — мисалы, «коопсуз үчүнчү өлкө» аркылуу өткөн) деп таанылса, Para 353 жолу сиз үчүн жабык.

Бул апелляциядан эмнеси менен айырмаланат?

Апелляция жаңы баш тартууга First-tier же Upper Tribunal-да каршы чыгат — катуу мөөнөттө (адатта 14 күн) берилет. Further Submissions — ARE болгондон кийин, жаңы далилдер болгондо берилет. Ар кандай формалар, ар кандай органдар, ар кандай процедура.

Бул Judicial Review-дан эмнеси менен айырмаланат?

Judicial Review (JR — соттук кароо) Home Office-тун чечиминин мыйзамдуулугун (мисалы, Para 353 боюнча баш тартуу) даттайт, ал эми баш паанек ишинин маңызын эмес. JR өзүнүн процедурасына, мөөнөттөрүнө, чыгымдарына ээ. Көбүнчө JR Para 353 боюнча баш тартуудан кийин колдонулат, бирок булар ар башка жолдор.

«Эки бөлүмдүү тест» деген эмне?

Para 353 эки шартты коёт: (1) жаңы материал Home Office же Tribunal тарабынан мурда каралбаган болушу керек; (2) эски материалдар менен бирге ал апелляциянын ийгилигинин реалдуу келечегин түзүшү керек. Case law (WM (DRC) v SSHD) боюнча стандарт «бир кыйла жөнөкөй» деп сүрөттөлөт — бирок Devaseelan принцибинен улам иш жүзүндө планка жогору.

Devaseelan принциби деген эмне?

Devaseelan v SSHD ишинин атынан аталган. Биринчи апелляцияңызды четке каккан судьянын фактылык корутундулары кийинки баалоонун баштапкы чекити болот дегенди билдирет. Эгер судья сизди «credible эмес» (ишенимге татыксыз) деп эсептесе, бул корутунду кала берет — жаңы далилдер ошол эле судьянын чечимин өзгөртө тургандай күчтүү болмоюнча.

Кандай жаңы далилдер ылайыктуу?

Типтүү категориялар: (а) sur place — UK-да баш тартуудан кийинки иш-аракеттер: саясий активдүүлүк, диний кайрылуу, LGBT+ инсандыгы; (б) өлкө жөнүндө жаңыртылган маалымат (COI); (в) Стамбул протоколу боюнча Medico-Legal Report (MLR); (г) мурда жеткиликсиз болгон күбөлөрдүн көрсөтмөлөрү; (д) мурда физикалык жактан жеткиликсиз болгон документтер. Согуш жөнүндө жалпы жаңылыктар керек, бирок жетишсиз — өзүңүз үчүн жеке тобокелдикти көрсөтүшүңүз керек.

Home Office канча убакыт карайт?

Катуу мөөнөт жок. UNHCR audit жана FOI маалыматтары: орточо 12–18 ай. 2025-жылдын аягында баш паанек апелляцияларынын жалпы кезеги 80 000 иш (Migration Observatory).

Чечимди күтүп жатканда иштөөгө болобу?

2026-жылдын 26-мартынан тартып: баш паанек издегендер (анын ичинде Further Submissions каралып жаткандар) 12+ ай күткөндөн кийин иштөө укугуна кайрыла алышат — бирок RQF Level 6+ жогорку квалификациялуу кесиптерде гана (негизинен NHS — дарыгерлер, медайымдар, тар IT адистери). Мындан тышкары иштөө = турак жайды жана жөлөкпулду дароо токтотуу.

Кандай колдоого укугум бар?

Section 4 Immigration and Asylum Act 1999 — адамга жумасына £49.18 плюс турак жай. Section 4 иштей берет: анын ордуна Section 95A келет деп талкууланган, бирок ал 2026-жылдын 26-июлуна карата күчүнө кире элек. Destitution-ду (акча жана турак жайдын жоктугун) жана негизди — мисалы, further submissions бергениңизди жана чечимди күтүп жатканыңызды — көрсөтүшүңүз керек. Арыздар Migrant Help аркылуу берилет: 0808 8010 503. Баш тартууну ASAP аркылуу акысыз даттанса болот.

Менин арызымдын өтүү мүмкүнчүлүгү кандай?

2022-жылдагы UNHCR аудити: FSU чечимдеринин 53% — статус берилген; 22% — fresh claim апелляция укугу менен; 25% — апелляция укугу жок баш тартуу. Болжол менен 75% же статус алышат, же андан ары күрөшүү укугун алышат — бул коомдук кабылдоодон бир кыйла жогору.

«Section 94 certification» деген эмне?

Эгер Home Office сиздин Further Submissions-уңузду fresh claim деп тааныса, бирок статус берүүдөн баш тартса, алар арызыңызды Section 94 Nationality, Immigration and Asylum Act 2002 боюнча «clearly unfounded» (ачык негизсиз) деп сертификациялай алышат. Бул апелляцияны Non-Suspensive Appeal (NSA) кылып өзгөртөт — алгач UK-дан кетип, андан соң даттануу керек. JR адатта жалгыз практикалык каражат болуп калат.

Бул маалымат, юридикалык кеңеш эмес. Бул баракчада сүрөттөлгөн нерселердин баары — мыйзам менен процедуранын учурдагы түзүлүшүнүн жалпы сүрөттөмөсү. Мунун эч бири конкреттүү иш боюнча кеңеш эмес. Para 353 жеке жагдайлардан көз каранды — өлкө, далилдердин тарыхы, credibility боюнча мурунку корутундулар, колдоо абалы, детеншн статусу. Бир улуттагы эки адам таптакыр башка келечектерге ээ болушу мүмкүн.

Реттелген жардам алыңыз. Реттелбеген адамдан Para 353 боюнча кеңеш — Section 84 Immigration and Asylum Act 1999 боюнча кылмыш. Акысыз варианттар: Legal Aid менен solicitors биздин маалымат базабыз аркылуу, Right to Remain, Asylum Aid, Migrant Help 0808 8010 503.

Маалымат булактары: gov.uk · Submit new evidence to support your asylum claim Home Office · Further submissions guidance v12.0 (8 апрель 2026)gov.uk · HC 1691 — 8 апрель 2026-дан жеке тапшыруу UNHCR · Quality Audit FSU (январь 2025) — 53% grant rate Right to Remain · Fresh claim toolkit

Акыркы жаңыртуу: 26 июль 2026 — gov.uk «Submit new evidence to support your asylum claim», Home Office гайданси «Further submissions» v12.0 жана «Withdrawing further submissions» (экөө тең 8 апрель 2026дан), HC 1691, 2026-жылдын 2-июнундагы колдоо өзгөрүүлөрү жана UNHCR audit маалыматтары (январь 2025) менен салыштырылып текшерилди.

Байланыштуу колдонмолор

🛡️ Баш паанек процесси

⚖️ Апелляция (Tribunal)

🔍 Юрист табуу

🆓 Legal Aid