Immigration Detention — сиздин укуктарыңыз жана кантип чыгуу керек
IRC — бул АБАК ЭМЕС, сиз кылмыш жасаган жоксуз. Бул Home Officeʼтун административдик кармоосу. Сизде укуктар бар: адвокат, медициналык жардам, bail, жолугушуулар. Bail каалаган учурда мүмкүн — жаңы эле кармалсаңыз же депортацияны күтүп жатсаңыз дагы.
Immigration detention деген эмне
Immigration Removal Centre (IRC) — Home Office депортация же asylum маселесин чечкенге чейин адамдарды кармаган жай. UKда 12 IRC иштейт, аларды жеке компаниялар (Mitie, Serco, GEO Group) башкарат. Бул ТҮРМӨ ЭМЕС — сиз кылмыш жасаган жоксуз. Бирок уруксатсыз чыгууга болбойт.
Негизги IRC борборлору: Brook House жана Tinsley House (Гатвиктин жанында, эркектер), Yarl's Wood (Bedfordshire, мурун аялдар үчүн), Colnbrook жана Harmondsworth (Хитроунун жанында, эркектер), Dungavel (Scotland), Larne House (NI), Derwentside (Durham, аялдар). Кээ бир asylum-seekers IRC толуп калса, убактылуу кадимки түрмөлөрдө (HMP) кармалат.
Кимдер кармалат
- Баш калкалоодон баш тартылган (asylum refused)appeal rights бүткөндөн кийин — өзгөчө корголуп калуучу категория
- Deportation order барадатта ≥12 айлык кылмыш мөөнөтүнөн кийин — automatic deportation triggered
- UKда калуу укугу жок (no leave to remain)visa мөөнөтү бүттү, ар кандай route боюнча баш тартылды
- Home Office качып кетүү коркунучу бар деп эсептейтreporting камсыздоо жана removal даярдоо үчүн
- Detained Fast Track (DFT) / DACайрым категориялар үчүн өзүнчө «accelerated» процедуралар — өзгөчө кооптуу режим, даярданууга убакыт абдан аз
- «Removed from study/work»шарттарды бузган чет элдик студенттер же work-visa workers
Detention ичиндеги укуктарыңыз
⚖️ Адвокат
Юрист жалдоо укугуңуз бар. Бирок автоматтык түрдө дайындалбайт. BID 020 7456 9750 (дүй–бейш 10:00–12:00) — каалаган IRC борборунан акысыз чалууга болот. Ошондой эле Detention Action — акысыз 0800 587 2096 (дүй–бейш 10:30–13:00, жума күндөрү жабык); кошумча номер 020 7226 3114.
🏥 Медициналык жардам
IRCдеги Healthcare team жардам берүүгө милдеттүү, mental health да кирет. Эгер баш тартса же сапатсыз дарыласа — көз карандысыз баалоо үчүн Medical Justice (020 7561 7498) кайрылыңыз.
📞 Телефон
Адвокатка, BIDге, Detention Actionга акысыз чалуулар. Үй-бүлөгө акылуу чалуулар. IRC өз телефонуңузду чектеп конфискация кылышы мүмкүн (уюлдук телефонду адатта алып коюшат).
👥 Жолугушуулар жана даттануулар
Үй-бүлө жана достор келе алат (алдын ала жазылуу керек). Шарттарга даттана аласыз — formal complaint procedure + Independent Monitoring Board. Ombudsman — Prisons and Probation Ombudsman.
Bailʼге чыгуу жолдору
бошотуунун негизги жолуImmigration bail — IRCʼден шарттуу бошотуу. Камакка алынгандан кийинки бир нече саатта да кайрылса болот. Чечимди Immigration Judge же Home Office кабыл алат.
- 1. Bail address табуусиз жашай турган дарек. Бул дос/туугандын үйү, asylum-housing же NGO болушу мүмкүн. Bail address болбосо, судья баш тартат.
- 2. BIDʼге чалуу: 020 7456 9750IRCʼден акысыз чалса болот. Алар bail application берүүгө жардам берет, кээде bail surety жана legal representation таап беришет.
- 3. Solicitor Bail Application (B1 формасы) беретTribunalʼга. Угуу адатта 3-8 күндө өтөт. IRCʼден видео байланыш аркылуу катышса болот.
- 4. Бошотуу шарттарыHome Officeʼке reporting (адатта), иштөөгө тыюу (көпчүлүк учурда), tagging (electronic monitoring), restriction zones. Эрежелерди бузбасаңыз = bail сакталат.
- 5. Баш тартылса — кайра аракет кылуу28 күндөн кийин (же жагдай өзгөрсө эртерээк). Ар жолу жаңы аргументтер керек.
Rule 35 — кыйноо курмандары жана vulnerable адамдар үчүн
Detention Centre Rules 2001ʼдин Rule 35 — IRCʼдеги дарыгер төмөнкү камактагы адамдар жөнүндө отчёт жазууга милдеттүү:
- Detention ден соолугуна зыян келтириши мүмкүн деп шектелгендерRule 35(1) — кармоону улантуу зыяндуу
- Suicidal intentions барларRule 35(2)
- Кыйноо курмандарыRule 35(3) — asylum иштери үчүн негизги
Сурам үчүн стандарттуу фраза: «I want a Rule 35 assessment.» Мүмкүн болсо, датаны жана дарыгердин атын жазып алыңыз. Отчёт Home Officeʼке жөнөтүлөт, алар табылгаларды эске алып бошотууну кароого милдеттүү. Rule 35ʼти asylum/bail аргументтеринде стратегиялык колдонуу — solicitorʼдун иши.
Эгер IRCʼдеги дарыгер баш тартса же кечиктирсе — Medical Justice (020 7561 7498) көз карандысыз медэксперт жибере алат. Алардын Medico-Legal Reportʼу көбүнчө IRC Rule 35ʼтен күчтүүрөөк.
Adults at Risk policy
Adults at Risk in Immigration Detention — Home Officeʼтун саясаты (2016), ал detentionʼго жарабаган же олуттуу негиздерди талап кылган категорияларды аныктайт:
- Кыйноо курмандарыанын ичинде CAT (Convention Against Torture) аныктамасы боюнча
- Trafficking / modern slavery курмандарыNRMʼдин оң чечими барлар
- Олуттуу физикалык/психикалык ооруларsevere mental health, PTSD, suicidal ideation менен коштолгон депрессияны камтыйт
- Кош бойлууларавтоматтык түрдө 72 сааттык лимит менен
- Сексуалдык / гендердик зомбулук курмандары
- Улгайган адамдар / транс-адамдарIRCʼнин обочолонгон чөйрөсүндө тобокелдик жогору
Деңгээлдер (Levels 1-3): evidence деңгээли канчалык жогору болсо, Home Officeʼтун кармоо үчүн тести ошончолук катуу болот. Level 3 = detention үчүн абдан күчтүү аргумент болушу керек. Адвокат аргументти Rule 35 + Adults at Risk + bail address айкалышына курат.
Ким жардам берет
Каалаган IRC борборунан акысыз чалуу (дүй–бейш 10:00–12:00). Bail application боюнча жардам беришет, Legal Aid менен иштеген solicitor издешет, кээде bail surety табууга көмөктөшүшөт.
020 7456 9750 →Акысыз линия дүйшөмбү–бейшемби 10:30–13:00 (жума күнү жабык). Кошумча номер: 020 7226 3114.
0800 587 2096 →Medico-Legal Reports үчүн көз карандысыз дарыгерлер. PTSD, кыйноо жана олуттуу оорулар боюнча өзгөчө күчтүү. Алсыз Rule 35ке альтернатива.
020 7561 7498 →Association of Visitors to Immigration Detainees — кармалгандарга барып турган ыктыярчылар тармагы. Жергиликтүү топту aviddetention.org.uk аркылуу табыңыз.
aviddetention.org.uk →Кыйноого кабылгандарга атайын жардам + Medico-Legal Reports. IRCтен direct referral кабыл алышат.
helenbamber.org →Brook House жана Tinsley House (Гатвиктин жанында) кармалгандарга колдоо. Visits, advocacy, бошотулгандан кийинки жардам.
gdwg.org.uk →Көп берилүүчү суроолор
Көп берилген суроолор
Бул абакпы?
Жок. Immigration Removal Centre (IRC) — бул АБАК ЭМЕС. Бул административдик кармоо. Сиз кылмыш жасаган жоксуз. Бирок уруксатсыз чыгууга болбойт.
Мага акысыз адвокат берилеби?
Адвокат автоматтык түрдө дайындалбайт — кармалгандар өздөрү жардам сурап кайрылышат. BID (Bail for Immigration Detainees, 020 7456 9750, дүй–бейш 10:00–12:00) — бардык IRC борборлорунан акысыз чалууга болот, Legal Aid адвокатын табууга жардам берет. Борбордогу Welfare officer адатта жеткиликтүү юристтердин тизмесин бере алат.
Rule 35 деген эмне?
Rule 35 — Detention Centre Rules 2001дин жобосу: эгер кармалган адам кыйноонун курмандыгы болсо, trafficking же оор оорулуу болсо, IRCʼдеги дарыгер отчет жазууга милдеттүү. Сурам үчүн стандарттуу фраза: "I want a Rule 35 assessment". Отчет Home Officeʼка жөнөтүлөт, ал бошотуу маселесин кароого милдеттүү. Стратегиялык колдонуу — solicitor аркылуу.
Bailʼга кантип арыз берсем болот?
Bail Immigration Tribunal аркылуу берилет — адвокат жана bail address (бошотулгандан кийинки жашоо дареги) керек. BID акысыз жардам берет. Баш тартылса, кайра арыз берүүгө мүмкүн — стратегия solicitor менен талкууланат.
Кош бойлууларды кармай алышабы?
Кош бойлууларды максимум 72 саатка кармай алышат. Министрдин уруксаты менен гана 7 күнгө чейин узартуу мүмкүн. Бул убакыт боюнча жалгыз мыйзамдуу өзгөчөлүк — башкалары үчүн чектөө жок.
Эгер өзүмдү жаман сезсем эмне кылам?
Борбордогу healthcare teamʼге кайрылыңыз — алар жардам берүүгө милдеттүү. Көз карандысыз баалоо үчүн Medical Justiceʼка чалыңыз (020 7561 7498). Samaritans: 116 123 (акысыз, 24/7).
Adults at Risk дегендер кимдер?
Home Officeʼтун «Adults at Risk» саясаты — аялуу категориялардын тизмеси: кыйноонун, trafficking, modern slavery курмандыктары; олуттуу физикалык/психикалык оорулары бар адамдар; кош бойлуулар; улгайгандар; сексуалдык зомбулуктун курмандыктары. Эгер адвокат Adults at Risk policyʼга шилтеме жасап + Rule 35 report болсо — Home Office detentionʼди улантуу чечиминде муну эске алууга милдеттүү.
IRCʼде иштесе болобу?
IRCʼде акы төлөнүүчү «paid activity» бар (саатына £1), бирок бул кадимки маанидеги жумуш эмес. Bail менен IRCʼден бошотулгандар адатта иштөө укугуна ээ эмес (эгер Home Office permission to work берсе, ал сейрек кездешет).
Маанылуу: StartNewLife UK — маалымдык кызмат, UK Immigration and Asylum Act 1999 s.84 боюнча immigration advisers эмес. Бул бет — жалпы маалымат, жеке юридикалык кеңеш эмес. Базадагы бардык юристтер SRA, IAA же BSB тарабынан жөнгө салынат — кайрылуудан мурда алардын статусун ачык реестрлерден текшериңиз. Ишиңиз боюнча жеке кеңеш үчүн SRA-solicitor же IAA-adviserге түз кайрылыңыз.